Levensdip

Het nieuws dat deze week meerdere kranten heeft gehaald: mensenapen kunnen gedurende hun leven last krijgen van een midlifecrisis. Net zoals Mensen in de 40 maken ook onze dierlijke verwanten kans op een periode waarin ze zich diep ongelukkig voelen. Dit beweren ten minste de onderzoekers van de Warwick University.

Met pieken en dalen
Als je de gemoedstoestand van een individuele mens in een grafiek zou afbeelden zou je een lijn in u-vorm zien. Geluk piekt in je 20e en is rond je 45e op zijn dieptepunt. Een tweede piek is te zien rond je 70e. Waarom is dit zo? Komt het door onze steeds complexer wordende samenleving, stress en prestatiedwang? Of zijn onze hormonen aanleiding voor de tijdelijke dip?

Crisis bij chimps
Om deze vraag te beantwoorden hebben de Britse onderzoekers de tevredenheid van meer dan 500 chimpanzees in verschillende dierentuinen 'gemeten'. Daarbij werden de verzorgers gevraagd om de gemoedstoestand van hun chimps te beoordelen. De resultaten lieten dezelfde u-vormige curve als bij mensen zien. Dit zou dus op een hormonale oorzaak van midlifecisis wijzen.

Tegengeluid
Kritiek kwam onder meer van mijn favoriete anthropoloog Frans de Waal. Hij vindt de methode niet betrouwbaar omdat de waarneming van de verzorgers verkleurd kan zijn door hun eigen gemoedstoestand. Het meten van stresshormonen bijvoorbeld was volgens de Waal een meer objectieve benadering geweest.

Moet ik mijn leven veranderen?
Ondanks de kritiek blijft het onderzoek uiteraard interessant. Als midlifecrisis inderdaad een natuurlijk verschijnsel is moeten we onze zichtwijze daarop namelijk een stuk aanpassen. Tussen de 40 en 50 gaan we vaak door een periode van twijfels en onzekerheid. Vragen zoals 'Wat heb ik in mijn leven bereikt?' en 'Waar wil ik met mijn leven naartoe?' zijn in deze periode overheersend. We zijn geneigd om de oorzaak voor ons ongeluk bij ons zelf te zoeken. Als we niet tevreden zijn over het leven moeten we zelf actie ondernemen en veranderen wat ons niet bevalt. Maar in hoe ver zijn echte veranderingen mogelijk? We kunnen een nieuwe partner zoeken, een nieuwe baan of een nieuwe hobby maar worden we er echt gelukkiger van?

Alles gaat voorbij
Volgens de wetenschappers van Warwick zeker niet. Als onze hormonen de oorzaak zijn voor twijfels en somberheid valt er weinig aan te doen. Maar we kunnen dan leren om te accepteren wat we hebben en wie we zijn. We hoeven de schuld niet meer bij ons zelf te zoeken en kunnen rustig afwachten totdat er weer betere tijden komen. Er is een licht aan het eind van de tunnel ;-)